Tại Hội nghị Chất lượng Việt Nam lần thứ nhất được tổ chức vào tháng 8/1995 tại Hà Nội, Phó Chủ tịch Nước Nguyễn Thị Bình đã công bố việc khởi xướng Phong trào Năng suất - Chất lượng trong Thập niên Chất lượng Việt Nam lần thứ nhất (1996 - 2005) theo sáng kiến của Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng (Tổng cục TCĐLCL) thuộc Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường (nay là Bộ Khoa học và Công nghệ). Cũng tại Hội nghị này, Bộ trưởng Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường đã thông báo Quyết định số 1352-QĐ-TĐC ngày 8/5/1995 của Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường về việc thiết lập một giải thưởng trong lĩnh vực chất lượng - Giải thưởng Chất lượng Việt Nam (GTCLVN). Theo Quyết định này, chương trình GTCLVN được thực hiện hàng năm nhằm xem xét, đánh giá và trao các giải thưởng cho những doanh nghiệp (DN) đạt những thành tích xuất sắc và thành tựu nổi bật trong việc cải tiến, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động, đóng góp đáng kể cho phong trào năng suất - chất lượng Việt Nam. Tổng cục TCĐLCL được giao nhiệm vụ tổ chức và triển khai thực hiện các hoạt động của chương trình này.
Mục tiêu của GTCLVN được xác định là khuyến khích các DN sản xuất, kinh doanh và dịch vụ của Việt Nam thuộc mọi thành phần kinh tế nâng cao chất lượng hoạt động, tạo ra nhiều sản phẩm, hàng hoá có chất lượng cao có khả năng cạnh tranh trên thị trường trong nước và thế giới và đóng góp tích cực cho sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.
GTCLVN đã mở ra một trang mới cho phong trào năng suất - chất lượng Việt Nam, góp phần nâng cao năng lực vật chất - kỹ thuật của các DN Việt Nam trong tiến trình tăng cường sự hội nhập kinh tế của đất nước với nền kinh tế khu vực và thế giới. Sự tham gia trong các chương trình GTCLVN hàng nâm đã và đang tạo ra những cơ hội cho các DN và tổ chức trong việc học hỏi, cải tiến và nâng cao chất lượng quản lý của mình thông qua việc áp dụng các thực hành sản xuất - kinh doanh tốt nhất. Việc tự đánh giá các hoạt động của mình theo những tiêu chí của GTCLVN còn giúp cho các DN và tổ chức nhận biết được những điểm mạnh, điểm yếu và cơ hội cải tiến. Đặc biệt, sự đánh giá khách quan của các chuyên gia đánh giá trong quá trình đánh giá, xét thưởng luôn được các DN và tổ chức tham dự GTCLVN trân trọng và coi đó là căn cứ hữu ích cho việc triển khai các hoạt động cải tiến liên tục trong hành trình vươn tới sự tuyệt hảo.
Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hoá đã được Quốc hội Nước CHXHCN Việt Nam Khoá XII, kỳ họp thứ 2 thông qua ngày 21/11/2007 trong đó có Điều 7 và Điều 69 qui định về Giải thưởng Chất lượng Quốc gia. Ngày 31/12/2008, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Nghị định số 132/2008/NĐ-CP về Quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật chất lượng sản phẩm, hàng hoá, trong đó có quy định về Giải thưởng chất lượng quốc gia. Cơ sở nền tảng của Giải thưởng Chất lượng Quốc gia chính là việc đổi mới hoạt động Giải thưởng Chất lượng Việt Nam đã được xem xét, đánh giá từ kết quả 13 năm hoạt động của Giải thưởng Chất lượng Việt nam (1996 - 2008). Đây cũng là kết quả của việc nghiên cứu nhiều năm hoạt động chất lượng của nhiều quốc gia và khu vực thông qua các chính sách chất lượng, chương trình triển khai hoạt động năng suất - chất lượng, luật chất lượng...
Giải thưởng Chất lượng Quốc gia là hình thức tôn vinh, khen thưởng hàng năm ở cấp quốc gia của Thủ tướng Chính phủ cho các tổ chức, doanh nghiệp đạt các thành tích xuất sắc trong sản xuất, kinh doanh và dịch vụ thông qua việc áp dụng, duy trì và cải tiến có hiệu quả và hiệu lực các hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến theo các tiêu chí của Giải thưởng Chất lượng Quốc gia.
Xem chi tiết:
Số liệu tổng hợp kết quả 12 năm (1996 - 2007) hoạt động Giải thưởng Chất lượng Việt Nam.
(Tải file dữ liệu tại đây)